Skip to main content

Web Content Display Web Content Display

Exhibitions

Web Content Display Web Content Display

Kategorie artykułów

Web Content Display Web Content Display

Web Content Display Web Content Display

Kto tu rządzi – część III

Kto tu rządzi – część III

Jak pisaliśmy poprzednio, w zdecydowanej większości stadom ssaków przewodzą samce. Tak wyraźna tendencja nie może być dziełem przypadku. Poznajcie wiec jedną z możliwych przyczyn tego zjawiska.

Pewnie słyszeliście o „fight-or-flight”, czyli o zjawisku „walka lub ucieczka”. To bardzo typowa reakcja na sytuację zagrożenia, zachodząca podświadomie, na poziomie fizjologicznym. Polega na tym, że w odpowiedzi na stresowy bodziec (np. atak drapieżnika) w organizmie zachodzą procesy fizjologiczne przygotowujące go do obrony lub ucieczki.

Na tą reakcję wpływają liczne hormony, między innymi adrenalina, kortyzol i testosteron. Mechanizm fight-or-flight obserwuje się u pojedynczych osobników oraz w zachowaniach stadnych. Jest to reakcja, szybka, podświadoma, skuteczna i, jak się okazuje typowa dla samców. Często zdarza się więc, że samiec-przewodnik stada daje sygnał do walki lub ucieczki, a pozostałe osobniki idą w jego ślady.

Samice w sytuacji zagrożenia reagują inaczej. W pierwszym odruchu rzucają się one na ratunek i szukają pomocy. Brzmi nieskutecznie, dopóki nie dodamy kluczowego elementu, potomstwa. Ciężarne i karmiące samice muszą bowiem ochronić nie tylko siebie, ale też swoje młode, nie mogą więc po prostu rzucić się do walki lub ucieczki. Zamiast tego szukają pomocy- zwykle innych samic, z którymi współpracują broniąc wspólnie siebie i potomstwa. Model ten nazwano "tend-and-befrend", dosłownie: "zaopiekuj i zaprzyjaźnij".

Oba mechanizmy, choć tak różne, są skuteczne i niezbędne dla przetrwania stada. Obydwa są również zakodowane w naszym, ludzkim umyśle. Dlatego mężczyźni i kobiety inaczej reagują na stresowe sytuacje, a te różnice są ważne i niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania ludzkiego stada, czyli rodziny.

Photogallery
Recommended
Ciekawostki Centrum Edukacji Przyrodniczej UJ - Czy dinozaury miały uszy?

Podróż smokiem Diplodokiem. Czy dinozaury miały uszy?

Obiekt miesiąca Centrum Edukacji Przyrodniczej UJ lipiec 2024 - Żabnica – Lophius piscatorius

Żabnica – Lophius piscatorius

Ciekawostki Centrum Edukacji Przyrodniczej UJ - Gondwana

Gondwana

Akacja – nie akacja

Akacja – nie akacja